Henryk Pilatti, Śmierć Berka Joselewicza, olej na płótnie, 1867, domena publiczna (ŹRÓDŁO).
208 lat temu, 5 maja 1809 r., w potyczce z huzarami austriackimi pod Kockiem zginął słynny żydowski kawalerzysta BEREK JOSELEWICZ (1764-1809) – weteran powstania kościuszkowskiego, podczas którego zgłosił się na ochotnika do wojska polskiego i sformował własny pułk, złożony z ochotników narodowości żydowskiej, następnie przez wiele lat żołnierz Legionów Polskich we Włoszech, a w końcu armii Księstwa Warszawskiego.
Eksponowane na wystawie obiekty ukazują najważniejsze wydarzenia związane z „Mazurkiem Dąbrowskiego”, dziejami Legionów Polskich we Włoszech, przełomowym rokiem 1806 i historią Księstwa Warszawskiego. Wśród dzieł malarstwa i grafiki, obok obrazów Januarego Suchodolskiego i Juliana Fałata czy słynnego cyklu ”Pieśń Legionów” Juliusza Kossaka, eksponowany jest również reprodukowany tutaj obraz Henryka Pilattiego przedstawiający śmierć Berka Joselewicza. O militarnym obliczu epoki przypomina zaś zgromadzona w salach pałacu kolekcja broni czasów napoleońskich.
To wszystko to oczywiście tylko uzupełnienie dla postaci głównego bohatera wystawy – twórcy hymnu narodowego JÓZEFA WYBICKIEGO (1747-1822). Na wystawie zobaczyć można jego nieliczne zachowane wizerunki, faksymile rękopisów ”Pieśni Legionów”, podpisywane przezeń odezwy i druki z lat 1806-1809 oraz rękopisy dokumentujące zapomniany obecnie dobrzycki epizod Wybickiego.
